Hầu hết chúng ta đều lớn lên với ý tưởng rằng tình yêu là điều gì đó đơn giản chỉ là xảy ra. Là điều mà ta rơi vào. Và có điều gì đó thật đẹp trong suy nghĩ đó — sức mạnh không thể kiểm soát của tình yêu đầu tiên, những chú bướm trong bụng, thế giới trông khác đi. Nhưng điều gì sẽ xảy ra khi cảm giác đó phai nhạt? Khi cuộc sống thường ngày len lỏi vào, và người bạn đời không còn mới mẻ và bí ẩn nữa? Nhiều người hiểu nhầm đó là lúc tình yêu biến mất. Nhưng có lẽ thực tế đó chính là lúc tình yêu thật sự bắt đầu.
Cảm xúc không nói dối — nhưng chúng không kể hết sự thật
Say đắm là một hiện tượng sinh học. Các nhà nghiên cứu như Helen Fisher đã chỉ ra rằng những giai đoạn đầu của tình yêu lãng mạn kích hoạt hệ thống khen thưởng của não bộ theo cách tương tự như cảm giác say. Dopamine, noradrenaline, serotonin — đó là một loại cocktail khiến chúng ta hưng phấn, tập trung và hơi mù quáng. Nói như vậy có vẻ không lãng mạn, nhưng lại rất giải phóng. Bởi điều đó có nghĩa là cường độ cảm xúc bạn trải qua lúc ban đầu không nhất thiết là thước đo cho độ sâu sắc hay bền vững của tình yêu.
Nhà tâm lý học Erich Fromm đã viết trong tác phẩm kinh điển Nghệ thuật yêu thương năm 1956 rằng, tình yêu không phải là một cảm xúc mà ta trải qua một cách thụ động — đó là một khả năng mà ta chủ động phát triển. Ông lập luận rằng trong văn hóa của chúng ta, chúng ta bị ám ảnh bởi việc được yêu thương, nhưng lại dành rất ít năng lượng để học cách yêu thương. Sự phân biệt đó vẫn còn phù hợp cho đến ngày nay.
Lựa chọn tình yêu có nghĩa là gì?
Lựa chọn tình yêu không có nghĩa là ép buộc một cảm xúc xuất hiện. Đó là những hành động, sự chú ý và ý định mà bạn mang vào mối quan hệ — kể cả trong những ngày bạn mệt mỏi, thất vọng hoặc đơn giản là không có tâm trạng. Đó là việc quan tâm hỏi han, dù bạn đang bận rộn. Là nói lời xin lỗi, dù bạn nghĩ mình đúng. Là hướng về phía người bạn đời thay vì quay lưng, khi có điều gì đó khó khăn.
Chuyên gia trị liệu cặp đôi và nhà nghiên cứu John Gottman nói về điều ông gọi là "những lời mời kết nối" — những khoảnh khắc nhỏ bé, thường không được chú ý, khi chúng ta vươn tay về phía nhau. Có thể là một câu hỏi đơn giản về ngày làm việc, một cái ôm nhanh khi đi qua, hay chia sẻ về điều gì đó thú vị mà bạn vừa đọc được. Gottman phát hiện ra rằng các cặp đôi hạnh phúc phản hồi tích cực với những lời mời này khoảng 86% thời gian, trong khi các cặp ly hôn chỉ phản hồi khoảng 33%.
Tình yêu như một thực hành hàng ngày
Khi chúng ta hiểu tình yêu là một lựa chọn, nó trở thành điều gì đó chúng ta có thể nuôi dưỡng và phát triển. Giống như bất kỳ kỹ năng nào khác, nó đòi hỏi luyện tập. Điều đó có nghĩa là lắng nghe thật sự khi đối phương nói chuyện, thay vì chỉ chờ đến lượt mình. Là nhớ những điều nhỏ nhặt mà họ quan tâm. Là biết ơn những điều tốt đẹp thay vì chỉ tập trung vào những gì thiếu sót.
Tình yêu như một sự lựa chọn cũng có nghĩa là chấp nhận rằng không phải lúc nào bạn cũng cảm thấy "yêu" một cách mãnh liệt — và điều đó hoàn toàn bình thường. Có những ngày bạn chọn yêu thương dù không có cảm giác bướm bay trong bụng. Và thường thì chính những lựa chọn đó, những hành động tình yêu nhỏ bé khi cảm xúc không còn dữ dội, mới tạo nên nền tảng vững chắc cho một mối quan hệ bền lâu.
Nếu bạn đang trên hành trình khám phá bản thân và muôn có người bạn đồng hành tin cậy, AIA - trợ lý AI cá nhân có thể giúp bạn suy ngẫm sâu hơn về các mối quan hệ và cách yêu thương một cách có ý thức hơn.
AIA kender disse teorier og kan hjælpe dig med at forstå dem i din egen situation.
Åbn AIA →